Bernardyn

Bernardyn

Olbrzymi, masywnie zbudowany pies typu górskiego, występujący w dwóch odmianach: krótko- oraz długowłosej. Na ogół zrównoważony i spokojny, ma jednak dobre predyspozycje do stróżowania, a więc nie jest pozbawiony pewnej agresji. Zaakceptuje w domu drugiego psa lub kota, toleruje też obce czworonogi. Bernardyn pochodzi prawdopodobnie od rzymskich psów bojowych, których przodkiem był dog tybetański. Czworonogi te towarzyszyły legionom w podboju Europy i dotarły wraz z nimi na tereny dzisiejszej Szwajcarii.

Charakter
Bernardyn to pies o spokojnym, zrównoważonym charakterze i umiarkowanym temperamencie. Łagodny, przyjacielski i oddany właścicielowi jest wspaniałym towarzyszem rodziny. Potrzebuje bliskiego kontaktu z domownikami, jednak zwykle żadnego z nich nie wyróżnia. Wobec dzieci zachowuje się wyjątkowo delikatnie.
Zaakceptuje w domu drugiego psa lub kota, toleruje też obce czworonogi. Nie wszczyna bójek i trudno wyprowadzić go z równowagi. Zaczepiony początkowo ignoruje awanturnika, lecz gdy to nie pomaga, potrafi skutecznie się bronić.
Dobrze wywiązuje się z roli stróża – już sam jego wygląd budzi respekt. Instynktownie wyczuwa prawdziwe zagrożenie i nie wykazuje nieuzasadnionej agresji. Jest przy tym bardzo czujny, w czym pomagają mu doskonały węch i zmysł obserwacji.
Jako pies ogromnej postury potrzebuje przestrzeni i najlepiej czuje się w domu z ogrodem. Może mieszkać w kojcu, jednak trzeba pamiętać o zapewnieniu mu stałego kontaktu z rodziną.
Wbrew pozorom bernardyn jest energiczny i chętny do zabawy, trzeba mu jednak pozwolić samemu dawkować sobie ruch. Jest to szczególnie ważne w wypadku szczeniąt i młodych psów, bo nadmierny wysiłek fizyczny może mieć niekorzystny wpływ na ich zdrowie.

Umiejętności
Bernardyny były wykorzystywane przez mnichów do stróżowania. Z czasem dostrzeżono, że mają niezwykły dar wyczuwania zbliżających się lawin, zmysł orientacji w terenie i wrodzoną umiejętność odnajdywania ludzi pod śniegiem. Początkowo towarzyszyły parobkom, którzy prowadzili wędrowców w góry i sprowadzali ich w doliny – czworonogi bieg­ły przodem i torowały drogę w śniegu. Potem zakonnicy zaczęli wysyłać samodzielne patrole składające się z czterech psów, których zadaniem było odnalezienie ludzi zaginionych w górach. Gdy jeden bernardyn wracał do schroniska po pomoc, pozostałe ogrzewały nieszczęśnika własnymi ciałami. Miały przytroczone do obroży baryłki z rumem, którym niefortunny wędrowiec mógł się pokrzepić.
Obecnie bernardynów nie używa się już w ratownictwie – zastąpiły je lżejsze i sprawniejsze owczarki oraz retrievery. Dziś te olbrzymy są przede wszystkim towarzyszami rodziny i sprawdzają się jako psy stróżujące. Nadają się również do szkolenia w zakresie podstawowego posłuszeństwa (PT).

Szkolenie i wychowanie
Bernardyn jest inteligentny i ma doskonałą pamięć. Ze względu na swoją posturę powinien poznać podstawy posłuszeństwa. Szkolenie rozpoczynamy już ze szczeniakiem, najlepiej pod okiem doświadczonej osoby.
Z przedstawicielem tej rasy postępujemy łagodnie i spokojnie, ale stanowczo. Bernardyn to potomek dawnych psów bojowych i choć dziś jest dużo łagodniejszy, wciąż wykazuje sporą niezależność. Jeśli zaniedba się jego wychowanie, może się stać uciążliwy dla otoczenia.

Dla kogo ta rasa
Bernardyn to odpowiedni pies dla osób szukających wiernego towarzysza rodziny i czujnego stróża. Potrzebuje wyrozumiałego, ale konsekwentnego właściciela, umiejącego narzucić mu swoją wolę.

Wady
kosztowny w utrzymaniu
dość obficie się ślini
nie nadaje się do mieszkania w bloku

Zalety
oddany rodzinie
doskonały towarzysz dla dzieci w każdym wieku
dobry stróż
przyjacielski w stosunku do ludzi
toleruje inne zwierzęta

Zdrowie
Bernardyny miewają skłonności do dysplazji stawów biodrowych, osteo­chondrozy stawu ramiennego (OCD), rozszerzenia i skrętu żołądka. Zdarzają się wady powiek – ektropium (wywinięcie) i entropium (podwinięcie) oraz stany zapalne trzeciej powieki.
Sporadycznie występują schorzenia serca – kardiomiopatia i podzastawkowe zwężenie ujścia aorty. W starszym wieku psy tej rasy mogą cierpieć na zwyrodnienia stawów i kręgosłupa.

Żywienie
Te duże czworonogi są kosztowne w utrzymaniu – jedzą sporo i wymagają pożywienia wysokiej jakości. Szczenięta powinny dostawać dobrze zbilansowaną karmę dla ras olbrzymich, koniecznie z dodatkiem glukozaminy i chondroityny. Dietę dorosłego psa należy dostosować do jego wieku i trybu życia; dzienną porcję najlepiej podzielić na dwa posiłki.

Pielęgnacja
Bernardyn nie wymaga skomplikowanej i czasochłonnej pielęgnacji. Jego sierść ma właściwości samooczyszczające. Dorosłego bernardyna czeszemy i szczotkujemy raz w tygodniu. Szczenięta czeszemy częściej (najlepiej codziennie), gdyż pomagamy im w ten sposób usuwać podszerstek.
U psów długowłosych należy zwracać uwagę na sierść za uszami, która ma tendencje do filcowania. Regularnie należy kontrolować uszy (mają tendencję do stanów zapalnych) oraz oczy (odsłonięte spojówki także predysponują do infekcji).

Akcesoria
Do czesania najlepiej używać grzebienia z długimi zębami, do szczotkowania szczotki z dłuższymi kolcami, zakończonymi gumowymi lub plastikowymi kuleczkami, aby nie drapały i nie raniły psu skóry.

Ciekawostki o rasie
Dawne bernardyny nie były tak imponujących rozmiarów jak obecne. Były to spore, ale nie olbrzymie, krótkowłose psy o głowach z umiarkowanie zaznaczonym stopem.
Odmiana długowłosa – obecnie znacznie popularniejsza niż krótkowłosa – zawdzięcza swoją szatę dolewce krwi nowofundlanda.