Perski

Perski

Bez wątpienia kot perski jest najbardziej znaną i jedną z najpopularniejszych ras kota długowłosego. Puchata chmurka, arystokratyczna zarówno pod względem wyglądu, jak i zachowania, która od ponad trzystu lat stanowi obiekt marzeń dorosłych i dzieci. Rasa, którą znamy dzisiaj, powstała w wyniku drobiazgowej selekcji, całkowicie kontrolowanej przez hodowców, mającej na celu uzyskanie konkretnych cech. Dlatego też kot perski nie jest kotem, który przeżyłby samodzielnie na wolności. Zdecydowanie potrzebuje człowieka – wymaga bowiem codziennej opieki i szczególnej uwagi ze strony właściciela.

Najważniejsze informacje o kocie perskim
Długość życia : pomiędzy 12 i 15 lat
Charakter : Spokojny, Inteligentny
Rodzaj szaty : Długa

Wielkość dorosłego osobnika
Kotka pomiędzy 30 i 35 cm
Kot pomiędzy 30 i 35 cm
Kot perski rośnie do pierwszego, a nawet drugiego roku życia.

Waga
Kotka pomiędzy 3 i 4 kg
Kot pomiędzy 3 i 5 kg

Opis
Kota perskiego nie da się pomylić z żadną inną rasą. Pers typu cobby jest krępy i masywny, o mocnym kośćcu i potężnej muskulaturze. Z profilu jego ciało tworzy kwadrat – ale jest to krągły kwadrat! Kot ma krótkie, proste i mocne nogi. Jego ogon jest raczej krótki, proporcjonalny do reszty ciała i wyjątkowo gęsto owłosiony. Pers ma najdłuższą okrywę włosową spośród wszystkich długowłosych kotów – włosy okrywowe mogą mieć do 20 cm długości! Jego futro jest długie na całym ciele, a na szyi tworzy kołnierz, który przechodzi aż do brzucha, co w połączeniu z obfitym podszerstkiem sprawia, że cienki i jedwabisty włos okrywowy nabiera objętości.
Głowa persa jest bardzo charakterystyczna – mocno osadzona między ramionami, na krótkiej i masywnej szyi. Okrągła i ciężka czaszka tworzy kopułę. Pers ma bardzo silnie zaznaczone kości policzkowe, wystającą szczękę i podbródek oraz spłaszczony nos z mocnym stopem. Małe, okrągłe i szeroko rozstawione uszy są porośnięte kępkami włosów po wewnętrznej stronie. Oczy persa są okrągłe, bardzo duże i szeroko rozstawione, o błyszczącym i wyrazistym kolorze.
Ze względu na budowę czaszki, możemy wyodrębnić dwa typy kota perskiego. Mamy więc typ tradycyjny nazywany „doll-face”, bardziej zaokrąglony z profilu, który jest najbardziej zbliżony do pierwszych przedstawicieli rasy. Drugi typ to „peke-face”, który powstał w późniejszych latach w Stanach Zjednoczonych. Jego kufa jest znacznie bardziej spłaszczona, a broda, nos i czoło leżą w jednej pionowej linii.

Charakter
To kot, który mógłby godzinami wylegiwać się na kolanach albo obok opiekuna. Persy uwielbiają przytulanie i bardzo przywiązują się do swoich właścicieli.
Lubi się bawić, ale budowa ciała mocno ogranicza jego umiejętności doświadczonego myśliwego. Przez to jest jeszcze bardziej rozbrajający, gdy pociesznie porusza się podczas zabawy!
Hodowcy kota perskiego pracowali nad jego spokojnym temperamentem od początku tworzenia rasy. Persy zdecydowanie od polowań wolą wylegiwanie się na kanapie i nie przeszkadza im życie na zamkniętej przestrzeni. Tę cechę charakteru wzmacnia niedostosowana do intensywnego ruchu budowa ciała.
Bardzo inteligentny kot. Dużo analizuje i czasami zdaje się wręcz oceniać opiekuna, który nie zawsze wie, o co kotu chodzi.
Ponieważ pers czasami lubi trzymać się na dystans, może się wydawać, że boi się obcych. Tymczasem jest to kot towarzyski, ceniący sobie obecność człowieka i źle czujący się w samotności. Nie starajmy się jednak go do czegokolwiek zmuszać, w tym do przebywania z gośćmi czy do nadmiernego kontaktu.
Choć bardzo potrzebuje obecności opiekuna, lubi chodzić własnymi drogami i niekoniecznie musi uczestniczyć w rodzinnych zajęciach.

Kot perski i koty
Obecność innego, hałaśliwego czy żywiołowego kota, może mu się nie spodobać. Ale równie dobrze może zaakceptować nowego towarzysza, o ile damy mu czas na adaptację i prawidłowo przeprowadzimy socjalizację zwierząt.

Kot perski i psy
Nie chodzi o to, że pers ich nie lubi, ale istnieje ryzyko, że jego spokojny temperament nie będzie szedł w parze z wylewną osobowością wielu psów. Dlatego wybór psa powinien być bardzo przemyślany, a zapoznanie z kotem przeprowadzone zgodnie z wszelkimi zasadami mającymi na względzie komfort zwierząt. Niech nowi koledzy poznają się stopniowo. Kot powinien mieć zapewnione miejsca, w których odpocznie czy spokojnie zje posiłek bez psiego towarzystwa.

Kot perski i dzieci
Jeśli dzieci uszanują czas jego drzemki i będą się z nim delikatnie obchodzić, kot perski może polubić ich towarzystwo, a nawet bardzo chętnie bawić się z nimi – pod warunkiem, że zabawa nie będzie zbyt gwałtowna.

Kot perski i osoby starsze
Pers jak najbardziej nadaje się dla spokojnej osoby, a wręcz jest wskazany! Ale nie wolno zapominać, że wymaga on codziennej pielęgnacji okrywy włosowej i każdy, kto zdecyduje się na kota tej rasy, musi znaleźć na to czas.

Pielęgnacja
Pielęgnacja persa jest wymagająca. Jego delikatny włos okrywowy, jak również obfity podszerstek łatwo się plączą i istnieje ryzyko powstawania kołtunów, a nawet filcowania się włosa w przypadku braku odpowiednich zabiegów higienicznych. Codzienne szczotkowanie pozwoli uniknąć tych przykrości. Aby skutecznie rozczesać włos, warto wyposażyć się w metalowe grzebienie oraz zgrzebło o cienkich, zakrzywionych drucikach z delikatnymi końcówkami. Do wyczesywania martwych włosów przyda się furminator (nie należy jednak stosować go częściej niż raz na tydzień).
Od czasu do czasu persa można ponadto wykąpać. Kąpiel w specjalistycznym szamponie pozwala przywrócić objętość, miękkość i elastyczność oraz piękny wygląd szaty, zapobiega też kołtunieniu się futra. Po kąpieli owijamy kota w ręcznik, aby wchłonąć jak najwięcej wody, a następnie delikatnie suszymy okrywę suszarką.

Częste choroby
Koty perskie mają dziedziczną skłonność do niektórych chorób, inne natomiast przytrafiają im się częściej niż innym kotom chociażby ze względu na specyficzną anatomię. Nie znaczy to, że pers jako rasa nie jest kotem zdrowym. Warto jednak mieć na uwadze, że pewne schorzenia mogą występować u naszego persa częściej niż u przeciętnego mruczka i być wyczulonym na pierwsze objawy.
Wielotorbielowatość nerek: autosomalna choroba genetyczna, do której koty perskie mają skłonność większą niż przeciętny kot domowy. Choroba ta atakuje nerki i stopniowo prowadzi do niewydolności tych organów w wieku około 7 lat. Wielotorbielowatość nerek można wykryć dzięki badaniu genetycznemu, które pozwala wykluczyć z dalszej hodowli chore osobniki oraz upewnić przyszłych opiekunów, że nabywane w hodowli kocię jest zdrowe.
Kardiomiopatia przerostowa: choroba prowadząca do niewydolności serca.
Przepuklina przeponowa: przemieszczenie trzewi do jamy, w której znajduje się serce, czyli osierdzia.
Stopniowy zanik siatkówki: choroba dziedziczna, przejawia się bardzo szybką utratą widzenia, począwszy od wczesnych miesięcy życia kota. Obecnie trwają badania mające na celu odkrycie genu lub genów odpowiedzialnych za to schorzenie, dzięki czemu będzie można opracować badanie przesiewowe.
Sekwestracja rogówki: choroba rogówki swoista dla kotów, szczególnie rasy perskiej.
Zapalenie pęcherza i kamienie pęcherza moczowego: choroba dolnego odcinka układu moczowego.
Przeciek wrotno-systemowy: choroba związana z dopływem krwi do wątroby, polegająca na tym, że toksyny normalnie metabolizowane przez wątrobę, nie mogą się do niej dostać i gromadzą się we krwi.
Wielotorbielowatość wątroby: wiąże się z wielotorbielowatością nerek.
Choroby skórne: idiopatyczne zapalenie skóry twarzy, dermatofitoza (grzybica), łojotok pierwotny.
Zespół Chediak-Higashi: choroba niemalże reprezentatywna dla kota perskiego dymnych niebieskich, polegająca na tym, że melanina nie gromadzi się w lizosomach, a płytki krwi i białe krwinki funkcjonują niewłaściwie.
Polipy nosowo-gardłowe: łagodne guzy występujące w nosie, zatokach, uszach lub gardle.
Wnętrostwo: niezstąpienie jąder do moszny podczas dojrzewania narządów płciowych.
Choroby przyzębia: występująca u ras brachycefalicznych zbyt krótka szczęka powoduje nieprawidłowe chwytanie i gryzienie pokarmu oraz niewłaściwe ułożenie zębów (liczba zębów jest taka sama jak u innych kotów), co prowadzi do problemów z kamieniem nazębnym, do zapalenia dziąseł, a nawet problemów trawiennych.
Problemy z oddychaniem spowodowane brachycefalią.

Ciekawostki dotyczące rasy
Okrywa włosowa jest niezwykle ważnym kryterium przy ocenie kotów tej rasy. Niemal wszystkie maści są dopuszczalne, ale istnieją stowarzyszenia felinologiczne, które wyróżniają niektóre z nich do tego stopnia, że podnoszą je do statusu odrębnej rasy.
Persy klasyczne to osobniki o umaszczeniu jednolitym (w tym szylkretowym), dwubarwnym, pręgowanym lub dymnym. Każdy kolor definiuje konkretną odmianę – np. kot perski niebieski, kot perski szylkretowy z białym, kot perski dymny czarny… Każda z odmian dopuszcza tylko określone kolory oczu.
Kot perski colorpoint, czyli pers z genem rasy syjamskiej, w niektórych częściach świata występuje pod nazwą rasy kot himalajski.
Gdy włos jest zabarwiony tylko na końcówce (a dokładniej wybarwiona jest górna 1/8 włosa okrywowego), taką maść nazywamy „shell” czyli „muszlowa”. Jeśli natomiast mamy do czynienia z odmianą „silver shell”, oznacza to, że część włosa jest srebrzysta, natomiast końcówka ciemno zabarwiona, i wtedy nazywamy kota „szynszylowym”.
W przypadku, gdy zabarwiona na ciemno jest górna 1/3 włosa okrywowego, mamy do czynienia z odmianami srebrzystymi cieniowanymi („silver shaded”) oraz złocistymi cieniowanymi („golden shaded”). Wybarwione ciemniej końcówki włosów nazywamy tippingiem. Oprócz wyjątkowej maści, ten typ kota perskiego jest trochę mniejszy niż inne, oraz posiada charakterystyczne szmaragdowe oczy. Ma też trochę mniej płaski pyszczek. Co ciekawe, skojarzenie ze sobą dwóch persów szynszylowych powoduje zanik umaszczenia „tipping shell” na rzecz jasnej maści włosa.
Kot perski kameo, którego szata ma maść typu „red silver shaded” (kameo cieniowany) lub „red silver shell” (kameo muszlowy), w USA stanowi odrębną rasę. W Europie występuje jako odmiana kota perskiego szynszylowego.